Uzmanlık
Keratokonus
Keratokonus, korneanın zamanla incelip öne doğru koni biçimi almasıyla seyreden bir hastalıktır; görme bulanıklaşır ve gözlükle tam düzeltilemez. Bu sayfa hastalığın nasıl değerlendirildiğini ve tedavi seçeneklerinin hangi mantıkla seçildiğini anlatır.
Tanım
Keratokonus nedir?
Kornea, gözün önündeki saydam kubbe biçimli tabakadır ve ışığı odaklayan yapıların başında gelir. Keratokonusta bu tabaka incelir ve zamanla öne doğru koni biçimini alır. Kubbe düzenini yitirince ışık retina üzerinde tek bir noktada toplanamaz; sonuç bulanık, çarpık ve gözlükle tam düzelmeyen bir görmedir.
Hastalık genellikle ergenlik ve genç erişkinlik döneminde fark edilir ve çoğu zaman iki gözü de etkiler; ancak iki göz arasındaki değişim farklı olabilir. Seyri kişiden kişiye değişir: kimi gözlerde yıllarca sabit kalırken kimilerinde ilerleyebilir.
Bu yüzden tanıda tek bir ölçüm değil, kornea haritalaması ile birlikte yapılan bütüncül bir muayene esastır. Tedavi kararı da bu değerlendirmeye ve hastalığın seyrine göre, hekimle birlikte verilir.
- Ne zaman başlar
- Çoğunlukla ergenlik ve genç erişkinlik döneminde fark edilir.
- Belirtiler
- Bulanık ya da çarpık görme, gözlük numarasının sık değişmesi, ışığa duyarlılık, ışık çevresinde hale ve parlama.
- Risk etkenleri
- Ailede keratokonus öyküsü, alerjik (atopik) yapı, sık ve güçlü göz ovuşturma.
Değerlendirme
Nasıl değerlendirilir?
Keratokonus şüphesinde muayene, ağrısız ve çoğunlukla göze temas gerektirmeyen ölçümlerle ilerler. Aşağıdakiler muayenede karşılaşabileceğiniz başlıca adımlardır; hangilerinin gerektiği kişiden kişiye değişir.
Topografi ve tomografi
Korneanın yüzeyinin haritasını çıkarır. Çenenizi cihaza dayar, ortadaki ışığa bakarsınız; birkaç ölçüm alınır. Haritadaki dikleşme ve düzensizlik, kornea şeklinin değerlendirilmesindeki ana veridir.
Pakimetri
Korneanın kalınlığının ölçümüdür. Kalınlık haritası, hangi tedavilerin uygun olabileceğini belirlerken kullanılır. Bazı ölçüm yöntemlerinde göz damla ile uyuşturulabilir.
Biyomekanik ölçümler
Korneanın esnekliğine dair ek bilgi veren ölçümlerdir; tanıyı destekler ve takipte yorumlanır. Cihaz, gözün önüne hafif bir hava üfleyerek de çalışabilir.
Ölçümler birlikte yorumlanır; tek bir değer tanı koydurmaz. İlerleme şüphesi varsa aynı ölçümler belirli aralıklarla tekrarlanır ve birbiriyle karşılaştırılır. Kontrol takvimini hekim belirler.
Tedavi
Tedavi seçenekleri
Aşağıdaki seçenekler, hekim değerlendirmesine göre tek tek ya da birlikte gündeme gelebilir. Hangisinin uygun olduğu hastalığın evresine, kornea kalınlığına ve ilerleme durumuna bağlıdır.
Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; tedavi kararı muayene sonrasında hekimle birlikte verilir.
Sorular
Sık sorulan sorular
Çapraz bağlama ağrılı mıdır?
İşlem sırasında göz damla ile uyuşturulur. İlk günlerde yanma, batma, sulanma ve ışığa duyarlılık görülebilir; şiddeti kişiden kişiye değişir. Hekim gerekli damla ve bakım önerilerini verir.
Kaç yaşından itibaren uygulanır?
Yaş tek başına belirleyici değildir. İlerleme gösteren keratokonusta çocuk ve gençlerde de değerlendirilebilir; kararı muayene bulgularına göre hekim verir.
Lens kullanmaya devam edebilir miyim?
İşlem sonrası iyileşme döneminde lens kullanımına ara verilir; ne zaman yeniden başlanabileceğini hekim belirler. Özel lens ihtiyacı işlemden sonra da sürebilir.
Gözlük ya da lens keratokonusu düzeltir mi?
Gözlük ve lens hastalığı tedavi etmez, görmeyi destekler. Erken evrede gözlük yeterli olabilir; kornea düzensizliği arttıkça özel lensler gerekebilir. Hastalığın ilerlemesi ise ayrıca değerlendirilir.
Göz ovuşturmak zararlı mı?
Sık ve güçlü göz ovuşturma keratokonus için bilinen risk etkenlerinden biridir. Kaşıntı varsa nedeni, örneğin göz alerjisi, hekimle birlikte araştırılır.
Keratokonus görme kaybına yol açar mı?
Düzenli takip edildiğinde izlenebilen bir hastalıktır; ilerleyen gözlerde görme kalitesi düşebilir. İleri olgularda kornea nakli gündeme gelebilir. Bu nedenle kontrolleri aksatmamak önemlidir.
Kayıt
Bu konudaki yayınlar
Prof. Dr. Yusuf Yıldırım'ın keratokonusla ilgili çalışmalarından, atıf sayısına göre sıralanmış altı tanesi.
Tüm yayınlar- 2012
Accelerated corneal crosslinking concurrent with laser in situ keratomileusis
Journal of Cataract & Refractive Surgery · 38(8):1424
115 atıf
DOI (yeni sekmede açılır) - 2015
Accelerated Corneal Collagen Cross-Linking in Thin Keratoconic Corneas
Journal of Refractive Surgery · 31(6):386
53 atıf
DOI (yeni sekmede açılır) - 2014
Evaluation of Corneal Stromal Demarcation Line after Two Different Protocols of Accelerated Corneal Collagen Cross-Linking Procedures Using Anterior Segment Optical Coherence Tomography and Confocal Microscopy
Journal of Ophthalmology · 2014
40 atıf
DOI (yeni sekmede açılır) - 2019
Different accelerated corneal collagen cross-linking treatment modalities in progressive keratoconus
Eye and Vision · 6(1):16
39 atıf
DOI (yeni sekmede açılır) - 2020
Complications of accelerated corneal collagen cross-linking: review of 2025 eyes
International Ophthalmology · 40(12):3269
32 atıf
DOI (yeni sekmede açılır) - 2017
Comparison of Accelerated Corneal Collagen Cross-linking Types for Treating Keratoconus
Current Eye Research · 42(7):971
28 atıf
DOI (yeni sekmede açılır)
Veriler OpenAlex ve Web of Science'tan alınmıştır; son güncelleme 14 Ekim 2026.
İlgili yazılar